De beschuldigde vinger

F TNog niet zo heel veel jaren geleden werd er de uiterste zorg besteed aan het uitspreken van teksten op radio en tv. Af en toe is het nog wel eens leuk om te horen, maar het is niet meer van deze tijd, die geaffecteerde stemmen, waarbij elke t en n aan het eind van een woord duidelijk werden gearticuleerd, de r flink mocht rollen, enzovoort. Het slaat nu soms wel door. Sommige presentatoren zijn gewoon niet te volgen, door het binnensmonds gemompel. (Zo’n ‘weermeisje’ bijvoorbeeld) De s wordt vaak als z uitgesproken, o wordt au, de ij klinkt als ai.
Ook de teksten zelf kloppen niet altijd. Veel mensen (journalisten dus) kennen de gewoonste uitdrukkingen niet. In sportprogramma’s wordt doorgaans wel heel vreemde taal gebezigd; het zogenaamde sportjargon.
Soms worden essentiële woorden weggelaten. Bijvoorbeeld: “Dat dat zo snel gaat, heeft te maken dat het……” En: “We hebben het vooral gehad wat moet je in die tijd gaan doen.” De woordjes ‘ermee’ en ‘over’ ontbreken. En in het tweede voorbeeld moet er dan nog een beetje aan de volgorde geknutseld worden. Te moeilijk? Te veel werk? Desinteresse? Of gewoon slordigheid?
Een paar maanden sparen bij journaal, actualiteitenrubrieken, praatprogramma’s en dergelijke leverde het volgende lijstje op:

– De brandweer begint met het leegpompen van de vloeistoffen
– We hebben het weekend voor de boeg liggen
– ….. worden mensen in het ootje gehouden
– ….. afklikkliniek (oké, een verspreking)
– De reizigers zijn ontevreden over het op tijd rijden van de treinen
– We hebben het onder onze heupen (N. Noordervliet)
– In gezelschap met een aantal meisjes (DWDD)
– Zodat ze zichzelf een oordeel kunnen vellen
– Het moment dat ze helemaal verdwenen zijn, kan me niet lang genoeg duren (‘dat’ moest natuurlijk ‘tot’ zijn)
– Ik wil jullie onwaarschijnlijk veel succes wensen
– …. flink onder handen worden gehouden
– Zo beseffen wij ons (dat weet iedereen nog wel: Diederik Samsom)
– Hoe ze me hebben kunnen vinden mag Joods wezen (was het misschien een grapje?)
– Leeftijdsbewust personeelsbeleid
– Het journaal is minder statig geworden (bedoeld wordt: statisch)
– Zij krijgt zo erg de gunfactor (sportjournaal)
– Ze was de rustfactor in de ploeg (idem)
– De beste onderwaterfase (idem)
– ….. wijst met de beschuldigde vinger
– Hij kwam ermee in aanmerking
– De slaapmiddelen die hem zijn toegebracht…..
– Waar heel veel vrouwen hun pr aan verlenen (bedoeld wordt: ontlenen)
– Ajax die zichzelf behapstukt (Cruijff, dan mag het)
– We willen geen enkel risico uitsluiten
– De huizen worden geëvacueerd
– Zijn schade valt daarbij in het niets
– De eigenaresse van de camping is nog steeds vreselijk geschrokken
– Het plensde, wat leidde tot flinke regenbuien
– Ik denk dat we daar heel goed in gelukt zijn
– En dan nog heel vaak de opmerking dat mensen ‘vegetarisch’ zijn, in plaats van ‘vegetariër’

Voer voor een blogger. Over een half jaar nog eens zo’n lijstje. De tv aan? Ik houd pen en papier bij de hand!